Το έργο "Metamorphosis" είναι ένα εξαιρετικό δείγμα ανασχεδιασμού και ανακαίνισης κτιρίων, μια πραγματική μεταμόρφωση. Ο κύριος στόχος του έργου και της ομάδας μελέτης ήταν o επανασχεδιασμός ενός παλαιού κτιρίου γραφείων και η μετατροπή του σε μια σύγχρονη κλινική υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, όπως και η δημιουργία ενός νέου τοπόσημου για την ευρύτερη περιοχή, βασισμένου σε αρχές βιώσιμου σχεδιασμού.
Η μεταμόρφωση, η προκλητική διαδικασία μετασχηματισμού του κτιρίου, ξεκίνησε από το εσωτερικό του, τους χώρους γραφείων, τα χειρουργεία, τους χώρους υποδοχής και αναμονής και ολοκληρώθηκε με τον ολιστικό ανασχεδιασμό του εξωτερικού του κτιρίου.
Το παλαιό τετραώροφο κτίριο γραφείων αποφασίστηκε από τους νέους ιδιοκτήτες να αλλάξει ριζικά. Διατηρήθηκε ο φέρων οργανισμός χωρίς καμία απολύτως αλλαγή, οι σκάλες και το φρεάτιο του ανελκυστήρα, οι διάδρομοι, όπως και οι εξώστες και τα δώματα. Επίσης, κατά την εκτέλεση του έργου αποφασίστηκε να διατηρηθούν και όλα τα εξωτερικά χαλύβδινα πλαίσια των παραθύρων τόσο για τεχνικούς, όσο και για λόγους μείωσης του συνολικού κόστους.
Οι σκάλες χωρίζουν κάθε επίπεδο του κτιρίου σε δύο διακριτούς χώρους, γεγονός που έκανε τον επανασχεδιασμό ακόμα πιο απαιτητικό. Το ισόγειο μετατράπηκε στον κεντρικό χώρο της κλινικής με δύο ξεχωριστές λειτουργίες: στο ένα τμήμα του φιλοξενείται το lobby της κεντρικής κλινικής, το καφέ και ένα μικρό εστιατόριο με όμορφες υπαίθριες εγκαταστάσεις και στο δεύτερο τμήμα η καρδιά της κλινικής με τα χειρουργεία, τα γραφεία των ιατρών και τα κύρια εργαστήρια. Εδώ δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στον εργονομικό σχεδιασμό των χώρων και φυσικά στην κυκλοφορία ανάμεσα στις ξεχωριστές αίθουσες και λειτουργίες.
Ο πρώτος όροφος φιλοξενεί τα ιατρεία και τα εξεταστήρια. Τα γραφεία βρίσκονται γύρω από έναν εντυπωσιακό χώρο με αίθουσες συμβουλευτικής και την αίθουσα αναμονής. Οι υπηρεσίες μάρκετινγκ και το λογιστήριο βρίσκονται στο δεύτερο μέρος αυτού του επιπέδου. Τα γραφεία διοίκησης, αίθουσες συνεδριάσεων και ορισμένες υπηρεσίες υποστήριξης βρισκόταν στον τελευταίο όροφο.
Στο υπόγειο υπάρχουν όλες οι κατάλληλες υποστηρικτικές εγκαταστάσεις, όπως εργαστήρια, αίθουσες προετοιμασίας, ένα μικρό γυμναστήριο και αίθουσες ευεξίας. Εδώ βρίσκεται επίσης όλος ο εξοπλισμός MEP, καθώς και ορισμένες θέσεις στάθμευσης.
Η μεταμόρφωση της εξωτερικής όψης του κτιρίου ήταν πραγματικά μια πρόκληση۰ μια "κινούμενη" πρόσοψη που κατασκευάστηκε από μεγάλες αλουμινένιες / ξύλινες δοκούς σε δύο ξεχωριστές λωρίδες με διαφορετικό αποτύπωμα, όπου περιέχεται και το παλιό φρεάτιο του ανελκυστήρα δημιουργώντας μια εξαιρετική μορφή με κοίλες και ελαστικές φόρμες. Μια βοτσαλολίμνη με παρόμοιες κοίλες γραμμές με την πρόσοψη και ο καλά σχεδιασμένος περιβάλλον χώρος με μονοπάτια, εξωτερικές εγκαταστάσεις και ενδιαφέρουσα φύτευση ολοκληρώνουν τη μεταμόρφωση του κτιρίου. Το κτίριο βρίσκεται σ’ ένα αστικό προάστιο της Αθήνας... τη Μεταμόρφωση.

 

Στόχος του σχεδιασμού υπήρξε εξαρχής η δημιουργία μιας μονοκατοικίας που να συνδυάζει τη βέλτιστη λύση από άποψη λειτουργικότητας και ενδιαφέρουσας μορφολογίας, ξεφεύγοντας από τα στερεότυπα του σύγχρονου αστικού ιστού. Το κτίριο προσαρμόζεται στη μορφολογία του οικοπέδου, αλλά και στις απαιτήσεις της γειτονιάς και σχεδιάστηκε με τις αρχές του βιοκλιματικού σχεδιασμού με στόχο την παροχή των βέλτιστων συνθηκών διαβίωσης για τους χρήστες του.
Η ογκοπλασία του κτιρίου ορίζεται από διαγώνιες γραμμές και όγκους.
Ο κύριος όγκος του ορόφου δημιουργεί έναν δυναμικό πρόβολο στο ισόγειο, και η «εξοχή» αυτή τονίζεται, αφενός με οριζόντιες περσίδες που εντείνουν την γραμμικότητα, και αφετέρου με την κλίση του κελύφους προς τον νότο.
Επιπλέον, στον όροφο δημιουργείται ένας δεύτερος όγκος, ο οποίος όμως δεν είναι προσβάσιμος και είναι κατακόρυφα ενιαίος με το καθιστικό. Ανάμεσα στους δύο αυτούς όγκους δημιουργείται αμφίπλευρα φυτεμένο δώμα.
Τα οχήματα εισέρχονται από το αριστερό άκρο του οικοπέδου. Στο υπόγειο προβλέπονται μόνο μηχανολογικοί και βοηθητικοί χώροι.
Σχεδιαστικά, η κεντρική ιδέα παρομοιάζει μια αγκαλιά της διαμορφωμένης αυλής με ένα κτίριο το οποίο είναι ταυτοχρόνως εσωστρεφές και εξωστρεφές. Η είσοδος των πεζών στο οικόπεδο γίνεται από την κεντρική οδό, και η πορεία προς την είσοδο διασχίζει έναν γραμμικό ημιυπαίθριο χώρο. Στο ισόγειο οι χώροι διαχωρίζονται λειτουργικά και διατηρούν την ανεξαρτησία τους. Το σαλόνι έχει ύψος δύο ορόφων, συνδέεται άμεσα με την τραπεζαρία και η κουζίνα είναι ανεξάρτητη σε όγκο κάθετο στους δύο προηγούμενους - η κάτοψη δηλαδή οργανώνεται σε σχήμα Γ. Στον όροφο τοποθετούνται δύο μάστερ υπνοδωμάτια και ένας ξενώνας. Το κλιμακοστάσιο, ο ανελκυστήρας και οι διάδρομοι τοποθετούνται στην βορειοδυτική όψη του κτιρίου.
Το κτίριο τοποθετείται με τέτοιο τρόπο στο οικόπεδο, ώστε να αφήνει κενά από τα γύρω οικόπεδα και να αναπνέει πανταχόθεν.
Όλοι οι χώροι διημέρευσης της κατοικίας προσανατολίζονται προς το νότιο τμήμα του κτιρίου, εξασφαλίζοντας έτσι βέλτιστο φυσικό φωτισμό, ενώ οι χώροι κυκλοφορίας επι το πλείστον στο βορρά ως ζώνη ανάσχεσης.
Τα ανοίγματα διαστασιολογήθηκαν με κριτήριο τις περιμετρικές θέες αλλά και τις ανάγκες σε ποσότητα φυσικού φωτισμού. Τα σταθερά αρχιτεκτονικά στοιχεία παρέχουν επαρκή σκίαση κατά τους θερινούς μήνες, ενώ επιτρέπουν τον μερικό παθητικό ηλιασμό κατά τους χειμερινούς μήνες. Εφαρμόζεται διαμπερής αλλά και εφελκυστικός αερισμός μέσω αντιδιαμετρικών και διαφοροποιούμενων σε ύψος κουφωμάτων που στα δυσπρόσιτα σημεία λειτουργούν με μηχανισμό. Το σύστημα ασφαλείας του κτιρίου αποτελείται από ζώνες περιμετρικά του κελύφους και παγίδες όχι μόνο στα κουφώματα, αλλά και στα ρολά. Με τον τρόπο αυτό καθίσταται εφικτός ο νυχτερινός φυσικός αερισμός.
Τοποθετήθηκε εξωτερική θερμομόνωση της εταιρείας STO πάχους από 12 έως 20 εκατοστών ανα περίπτωση σε όψεις και δώματα, ενώ η τελική επίστρωση των δωμάτων αποτελείται από λευκά γυαλισμένα ποταμίσια βότσαλα που διαθέτουν εξαιρετική ανακλαστικότητα και θερμοχωρητικότητα. Δόθηκε ιδιαίτερη μέριμνα να αποφευχθούν σχεδόν όλες οι θερμογέφυρες στο κέλυφος. Όλα τα κουφώματα είναι θερμοδιακοπτόμενα με διπλά ενεργειακά υαλοστάσια με επίστρωση low-e στη θέση 2 με Uglass στο 1 W / m²K.
Τα αρχιτεκτονικά στοιχεία, όπως οι μεταλλικές περσίδες, επιλέγονται ως συνθετικό στοιχείο των όψεων, καθώς προσφέρουν σε αυτήν μια πιο ενδιαφέρουσα μορφολογία που ξεφεύγει από αυτήν της κλασικής μονοκατοικίας. Ταυτόχρονα εξυπηρετούν και λειτουργικό σκοπό στο εσωτερικό των διαμερισμάτων δημιουργώντας ποικιλομορφία σε χώρους και θεάσεις. Όπου το επιτρέπει η μορφολογία και η κάτοψη του κτιρίου δημιουργούνται εξώστες για την εξυπηρέτηση των αναγκών των χρηστών. Συγκεκριμένα στο δώμα του ισογείου μεταξύ των δυο κτιριακών όγκων που ορίζουν το διαμπερή άξονα Βορρά – Νότου, δημιουργείται τοπική στένωση, ως εκ τούτου επιτάχυνση και ενίσχυση των ανέμων, λόγω εφαρμογής του Νόμου Bernoulli. Κυρίαρχο στοιχείο αποτελεί η επένδυση ορισμένων τοίχων με πλακάκι απομίμησης ξύλου. Επιλέχθηκε το πλακάκι να τοποθετηθεί με χρήση χαλαζιακού ασταριού και ελαστικής κόλλας πάνω από την κόλλα-πλέγμα της θερμομόνωσης, προκειμένου να μην απομειωθεί η θερμική αδράνεια του κτιρίου.
Η θέρμανση και ο κλιματισμός της μονοκατοικίας καλύπτονται από ένα σύστημα αντλίας θερμότητας που συνδυάζεται με ενδοδαπέδια θέρμανση και ήπιο δροσισμό. Κατά τις πολύ θερμές ημέρες, μπαίνει σε λειτουργία το σύστημα κρυφών fan-coil οροφής με αυτονομία ανα χώρο VMF. Τα slots εξαγωγής είναι λεπτά γραμμικά και χωροθετημένα σε σημεία που να μην ενοχλούν με την ήπια κίνηση του αέρα τους χρήστες.
Στο δώμα τοποθετούνται ηλιακοί συλλέκτες και συστοιχία φωτοβολταϊκών που οριακά υπερκαλύπτουν την ετήσια κατανάλωση ενέργειας. Το boiler τοποθετείται στο υπόγειο με ανακυκλοφορία.
Έγινε πρόβλεψη για ανεμιστήρες οροφής σε όλους τους κύριους χώρους, καθότι η χρήση τους διευρύνει τη ζώνη θερμικής άνεσης κατά 3 με 4 βαθμούς Κελσίου.
Η υπάρχουσα φύτευση διατηρείται όσο το δυνατόν περισσότερο, ενώ όπου αυτό δεν είναι δυνατόν αντικαθίσταται και προστίθενται και νέα δένδρα. Πέρα από τους χαμηλούς θάμνους περιμετρικά των ορίων του οικοπέδου, χωροθετήθηκαν ψηλότερα δέντρα στο νότο και τη δύση, προκειμένου να ανακόπτουν τη θερμική επιβάρυνση κατά τη διάρκεια των θερινών μηνών. Επίσης, οι δυο φυτεμένες ζώνες παρέχουν πέρα από το προφανές αισθητικό αποτέλεσμα, επιπρόσθετη θερμομόνωση και σκίαση. Μεγάλο μέρος του οικοπέδου είναι φυτεμένο, ενώ ένα μικρότερο καλύπτεται από πιο φυσικά υλικά εδαφοκάλυψης όπως χαλίκι, βότσαλα και συμπιεσμένο χώμα. Η ύπαρξη της πισίνας ως στοιχείο νερού συντελεί, έστω και αμελητέα στη φυσική ψύξη του αέρα πριν αυτός εισέλθει στο κτίριο.

 

 

Σε ένα επικλινές οικόπεδο με θέα τη θάλασσα και τα Λευκά Όρη μελετήθηκε και κατασκευάστηκε βίλα υψηλών λειτουργικών και αισθητικών απαιτήσεων. Κύριο χαρακτηριστικό της είναι η καθαρότητα της μορφής, που πηγάζει από τη λεπτομέρεια στον σχεδιασμό και την υλοποίηση.
Η πρόσβαση από το νοτιότερο και υψηλότερο σημείο του οικοπέδου αποκαλύπτει μόνο ένα τμήμα του κτιρίου. Η ίδια η πέτρα του οικοπέδου ντύνει τους μονολιθικούς όγκους που ορθώνονται ενάντια στην κλίση και ανοίγονται στη θέα, εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα την ιδιωτικότητα του χρήστη και την αρμονική ένταξη στο τοπίο.
Ο διάδρομος της εισόδου αποτελεί τη ραχοκοκαλιά της σύνθεσης. Βυθίζεται στο έδαφος, διατρέχει το κτίριο, εκτονώνεται σημειακά σχηματίζοντας ένα εσωτερικό αίθριο και συνεχίζει την κίνησή του προς τους εξωτερικούς χώρους, την πισίνα και πέρα από αυτήν, νοητά, τη θάλασσα.
Το τουριστικό κατάλυμα αποτελείται από 5 πολυτελή δωμάτια και άνετους χώρους διημέρευσης εσωτερικά και εξωτερικά. Έχει συνολική δόμηση 320 m2 και ένα υπόσκαφο τμήμα 44 m2 σε συνολική έκταση οικοπέδου 9.055 m2.
Στον δυτικό ισόγειο όγκο οργανώνονται οι χώροι διημέρευσής, οι οποίοι βρίσκονται σε διάλογο με το φυσικό τοπίο. Τα μεγάλα ανοίγματα στις δύο όψεις κάνουν το κτίριο διαμπερές και επιτρέπουν συνεχή και ανεμπόδιστη ροή με τον περιβάλλοντα χώρο, τόσο φυσική όσο και οπτική. Μ’ αυτόν τον τρόπο ο εξωτερικός χώρος ρέει στον εσωτερικό, ενώ ταυτόχρονα υπάρχει συνεχής οπτική επαφή με τη θάλασσα. Στον ανατολικό όγκο των δύο επιπέδων συναντώνται οι ιδιωτικοί χώροι, οι οποίοι χωροθετούνται εκμεταλλευόμενοι τον ευνοϊκό προσανατολισμό και τις θεάσεις προς το φυσικό τοπίο.
Στο σύνολο του κτιρίου τα ανοίγματα τοποθετούνται σχεδόν θεατρικά, καδράροντας τη θέα ή την κίνηση. Μ’ αυτόν τον τρόπο εντείνεται η επαφή εξωτερικού - εσωτερικού επιτρέποντας την είσοδο της θάλασσας και του τοπίου στο εσωτερικό.
Σε χαμηλότερο επίπεδο κατά μήκος της κεντρικής διαδρομής, μια σχισμή στο έδαφος οδηγεί σε δύο επιπλέον υπόσκαφους ξενώνες. Αυτοί εκτονώνονται στο βορρά σε μια περίκλειστη προστατευμένη αυλή, όπου ο χρήστης κρυμμένος μέσα στην πλαγιά, απολαμβάνει την ιδιωτικότητα μέσα στο φυσικό περιβάλλον και την ανεμπόδιστη θέα στη θάλασσα.
Στο τέλος της διαδρομής, ο χώρος της πισίνας, της εξωτερικής κουζίνας και της τραπεζαρίας αποτελούν μια αυτόνομη νησίδα υπαίθριας διαβίωσης.
Για τη φύτευση επιλέχθηκαν αγρωστώδη φυτά ως επί το πλείστον ενδημικά, καθώς και ελαιόδεντρα. Στόχος η ομαλή ένταξη στο φυσικό τοπίο του "Αποκόρωνα".
Οι όγκοι του κτιρίου επενδύονται με πέτρα ώστε να συνδιαλέγονται με το φυσικό τοπίο, ενώ η σχισμή του διαδρόμου υπογραμμίζεται από λευκούς τοίχους. Τα δάπεδα εσωτερικά και εξωτερικά είναι με το ίδιο υλικό, πατητό τσιμεντοκονίαμα για να εξασφαλίζεται η συνέχεια εσωτερικού και εξωτερικού χώρου.
Η επιμέλεια των αρχιτεκτόνων στον σχεδιασμό και στην υλοποίηση του έργου έδωσε τη δυνατότητα να υπάρξει συνέπεια ανάμεσα στην αρχική ιδέα και στο τελικό αποτέλεσμα.

 

Το ιατρείο βρίσκεται επί της οδού Τσιμισκή, καταλαμβάνοντας 165 m2. Βασική ιδέα του project υπήρξε η μεθερμηνεία του ανθρώπινου σώματος και η ενσωμάτωση των αρμονικών καμπύλων που το χαρακτηρίζουν στον σχεδιασμό. Στόχος ήταν η δημιουργία ενός ροϊκού και γήινου χώρου, που προάγει ένα αίσθημα ηρεμίας στον επισκέπτη του ιατρείου.
Μπαίνοντας κανείς στο ιατρείο, εισέρχεται στον χώρο υποδοχής και αναμονής των ασθενών, που χαρακτηρίζεται από τα δύο custom-made έπιπλα της reception και του καναπέ, σε ύφος μινιμαλιστικό, με τον χαρακτηριστικό καμπυλοειδή σχεδιασμό τους. Οι τοίχοι, η οροφή και τα έπιπλα φέρουν επίχρισμα κουρασανίτ απαλού μπεζ χρώματος. Το δάπεδο των χώρων επενδύεται με πλακίδια απομίμησης ξύλου τύπου ψαροκόκαλο. Η καμπύλη που πλαισιώνει την reception επενδύεται με πηχάκια από μασίφ δρυ. Μέρος των τοίχων διακοσμείται με λακαρισμένα πηχάκια λευκού χρώματος.
Η διακόσμηση του χώρου συμπληρώνεται με τους καθρέπτες οργανικού σχήματος και την ύπαρξη του πράσινου, φυσικού στοιχείου. Ο φωτισμός είναι ήπιος , και επιτυγχάνεται με εγκιβωτισμένες ταινίες LED στην οροφή και τα ιδιαίτερα μεταλλικά φωτιστικά. Στο ίδιο ύφος σχεδιάστηκαν και οι μεταλλικές πινακίδες ένδειξης του κάθε χώρου.
Ο διάδρομος ,που οδηγεί προς τους χώρους των εξεταστηρίων και το γραφείο ιατρού, καταλήγει στο άγαλμα , εμπνέυσεως, σχεδιασμού και υλοποίησης του κ. Χαδουλού, επηρεασμένο από την τελειότητα της γυναικείας μορφής. Την τελειότητα αυτή αντανακλούν και οι καθρέπτες που επενδύουν την αριστερή πλευρά του διαδρόμου. Επιλέγεται η τοποθέτηση κρυφών θυρών, με κρυφές κάσες. Την αίσθηση της συνέχειας εντείνει ο κρυφός φωτισμός που τοποθετείται στο επίπεδο του δαπέδου περιμετρικά του διαδρόμου.
Στο γραφείο του ιατρού κυριαρχεί το ξύλινο στοιχείο. Ο τοίχος επενδύεται με πηχάκια από μασίφ δρυ, έχει στο μέσον μεταλλικά ράφια και δημιουργούνται κρυφές ντουλάπες εκατέρωθεν . Το γραφείο κατασκευάστηκε από δρυ καπνιστό και εδράζεται σε μεταλλικά πόδια. Ιδιαίτερα στοιχεία του χώρου αποτελούν οι μεταλλικές λεπτομέρειες στήριξης των ραφιών. Ο χώρος συνδέεται εσωτερικά με δύο εξεταστήρια. Ο δεύτερος διάδρομος, που οδηγεί στις αίθουσες laser, επενδύεται με συνδυασμό από καπλαμά δρυός, λακαρισμένα πηχάκια λευκού χρώματος και κουρασανίτ, με τις χαρακτηριστικές κρυφές πόρτες να μην διαταράσσουν την αρμονία του ιατρείου.

Σε κατοικία στο Μεξικό, το υπνοδωμάτιο διαμορφώνεται με ξύλινη επένδυση και πέτρα.
Φωτογραφία: Onnis Luque

Στο διάσημο συγκρότημα - τοπόσημο "Piscina das Marés", στην παραλία Matosinhos της Πορτογαλίας, που χτίστηκε μεταξύ 1959 και 1973 από τον Πορτογάλο αρχιτέκτονα Álvaro Siza Vieira, μπορεί κανείς να κολυμπήσει στην πισίνα, η οποία ενσωματώνεται στο γύρω τοπίο.
Φωτογραφία: Luca Onniboni

 

Στην περιοχή της Μηλιάς Γρεβενών έχουν βρεθεί τα μεγαλύτερα απολιθώματα χαυλιόδοντα από μαμούθ, τα οποία έχουν λάβει το βραβείο Guinness. Τα συγκεκριμένα ευρήματα φιλοξενούνται στο τοπικό μουσείο παλαιοντολογίας. Αντικείμενο του διαγωνισμού ήταν ο καθολικός επανασχεδιασμός και ανακατασκευή του περιβάλλοντος χώρου του Κέντρου Παλαιοντολογίας, της όμορης κεντρικής πλατείας της Τοπικής Κοινότητας Μηλιάς και των πεζοδρομίων που τα περικλείουν, με σκοπό την ανάδειξη του Κέντρου Παλαιοντολογίας ως κυρίαρχο στοιχείο στην περιοχή επέμβασης.
Κεντρικός στόχος της πρότασης είναι η μετατροπή της αυλής του παλιού σχολείου σε υπαίθριο δημόσιο χώρο με την ταυτόχρονη ενοποίηση της με την πλατεία και την ανάδειξη ενός ενιαίου συνόλου που θα εξυπηρετεί τόσο τους επισκέπτες του μουσείου, όσο και τις ανάγκες των κατοίκων του χωριού και των παιδιών. Οι βασικές αρχές είναι η ενοποίηση των χώρων σε επίπεδο οργάνωσης και λειτουργίας που εκφράζεται αφενός από μια συνολική αισθητική και αφετέρου από τις σχεδιασμένες ευκαιρίες για την βιωματική εμπειρία του χώρου. Παράλληλα με αυτές, δόθηκε προσοχή στην ιστορία του τόπου και υπήρξε η κατάλληλη μέριμνα για το ελάχιστο δυνατό περιβαλλοντικό αποτύπωμα στις επεμβάσεις.
Στο μέσο του νότιου ορίου της περιοχής τοποθετήθηκε ο χώρος αποβίβασης των επισκεπτών μπροστά από την κεντρική είσοδο του χώρου. Στο σημείο αυτό ξεκινάει μια γραμμική πορεία που διασχίζει κατά μήκος όλη τη διαμόρφωση και καταλήγει στη κεντρική είσοδο του μουσείου. Η γραμμική πορεία αυτή έχει ως στόχο να αξιοποιήσει το καδράρισμα που δημιουργεί η φύση στο μουσείο, κατευθύνοντας τους χρήστες προς αυτό, συναντώντας διάφορα χωρικά συμβάντα τα οποία διαχέονται στον χώρο.
Η πρώτη εμπειρία είναι αυτή της κεντρικής πλατείας του χωριού, όπου δεσπόζει ο επιβλητικός πλάτανος, του οποίου η δενδροδόχος έχει ανασχεδιαστεί με σκοπό την υγιή ανάπτυξη του δέντρου. Στο μέσο της διαδρομής, η οπτική του χρήστη ανοίγεται σε διάφορες ευκαιρίες. Στα αριστερά του ξεκινάει μια δευτερεύουσα διαδρομή παράλληλα με την οποία αναπτύσσεται μια σειρά από κερκίδες προσανατολισμένες προς τα βουνά Μπούρινος και Άσκιο. Οι κερκίδες αποκαθιστούν οπτικά έως ένα βαθμό την εικόνα του φυσικού ανάγλυφου που είχε καταστραφεί με το ξεμπάζωμα κατά την διαμόρφωση της παλιάς αυλής του σχολείου. Συνεχίζοντας στην δευτερεύουσα διαδρομή, προτού καταλήξουμε στο μουσείο, συναντάμε ένα χώρο αναψυκτηρίου, που θα είναι χώρος κοινωνικοποίησης για τους τους επισκέπτες του μουσείου και τους κατοίκους του χωριού.
Ανατολικά της κεντρικής διαδρομής, το μνημείο ηρώων τοποθετείται σε ειδικά διαμορφωμένη συστοιχία βάσεων, περιτριγυρισμένο από φύτευση, με τον πυρήνα του μνημείου να βρίσκεται ελαφρώς χαμηλότερα από το επίπεδο αναφοράς. Ο προσανατολισμός του μνημείου είναι τέτοιος ώστε να το αντικρίζει κανείς με φόντο τα βουνά στα ανατολικά. Το ίδιο φόντο υπάρχει και για το ευρύχωρο πλάτωμα που εξελίσσεται σε εξώστη, δίπλα από το μνημείο. Η κατασκευή αυτή ενσωματώνει το υφιστάμενο δέντρο σε μια ειδικά διαμορφωμένη εσοχή, δίπλα από την οποία, έχει τοποθετηθεί ένα πλαίσιο που δημιουργεί ευκαιρίες οπτικής αλληλεπίδρασης του χρήστη με το γύρω περιβάλλον.
Στην συμβολή της κεντρικής διαδρομής με την παραπάνω διαμόρφωση, αναπτύσσονται τρεις χώροι αθλοπαιδιών. Ο ένας από αυτούς δημιουργεί μία ψευδαίσθηση γεωμετρικού ανάγλυφου, ενώ οι άλλοι δύο διαθέτουν πραγματικό ανάγλυφο και είναι κατασκευασμένοι από ειδικό ελαστομερές υλικό ασφαλείας. Θα λειτουργούν ως σημεία παιχνιδιού, πειραματισμού και ψυχαγωγίας των παιδιών, παρέχοντας ευκαιρίες κοινωνικοποίησης. Προτού καταλήξουμε στο μουσείο, υπάρχουν εκατέρωθεν της κεντρικής διαδρομής, ευμεγέθεις χώροι πρασίνου καλυμμένοι με βλάστηση. Στον ίδιο χώρο δεσπόζει μία γλυπτή αναπαράσταση μαστόδοντου, που έχει ως σκοπό την αλληλεπίδραση με τον επισκέπτη. Η θέση του γλυπτού έχει επιλεχθεί ώστε κινούμενος κανείς κατά μήκος της διαδρομής να συνδιαλέγεται με το τοπίο που αλλάζει όσο πλησιάζει προς το μουσείο.
Ανατολικά του κέντρου παλαιοντολογίας, βρίσκεται ένας “βραχόκηπος”, όπου χρησιμοποιούνται πέτρες που είναι υπολείμματα της δραστηριότητας των λατομείων που υπήρχαν στην περιοχή και έχουν ευκρινή τα σημάδια από τα εργαλεία εξόρυξης. Μέσα στο βραχόκηπο έχουμε τοποθετήσει καθιστικά που προσφέρουν θέα προς το βουνό Άσκιο.
Το κτίριο του μουσείου περιβάλλεται από λαμαρίνα déployé που στηρίζεται σε ελαφριά μεταλλική κατασκευή. Στο νέο κέλυφος υπάρχουν ανοίγματα σε αντιπαράσταση με τα υφιστάμενα του κτιρίου με σκοπό την διατήρηση των θεάσεων προς το εξωτερικό περιβάλλον. H κατασκευή αυτή δημιουργεί ένα ημιυπαίθριο foyer που δίνει ευκαιρίες θέασης του τοπίου με επίκεντρο τα βουνά Άσκιο και Μπούρινο. Όπου έγιναν επεμβάσεις στο ανάγλυφο, τα προϊόντα αποχωματώσεων χρησιμοποιήθηκαν για τις απαιτούμενες από την πρόταση επιχωματώσεις, λαμβάνοντας μέριμνα το ισοζύγιο να είναι κοντά στο μηδέν. Το υλικό των αργών λίθων που προέκυψε από τα υφιστάμενα πέτρινα τοιχία που αποξυλώθηκαν μετά από την κατάλληλη επεξεργασία, χρησιμοποιήθηκε για την ανέγερση νέων λιθοδομών στις προτεινόμενες θέσεις. Στον βαθμό που δεν επαρκούν τα παραπάνω υλικά προτείνεται η αναζήτηση οικοδομικού υλικού από ισοπεδωμένα ερείπια κτιρίων του παλιού οικισμού. Τα προτεινόμενα υλικά αναζητούνται από τις κατά το δυνατόν εγγύτερες πηγές.

Η μικρή εξοχική κατοικία στο Φυργάνι είναι τοποθετημένη στο σιφνέικο τοπίο περιτριγυρισμένη από διαμορφώσεις με ξερολιθιές που αναμιγνύονται με τα εγκαταλελειμμένα πέτρινα περιγράμματα των χαρακτηριστικών αγροτικών κτισμάτων της Σίφνου -τις θεμωνιές- και τα αλώνια τους.
Την συνθέτουν τρεις όγκοι: οι δύο λιθόκτιστοι όγκοι των δωματίων και ο μικρός χρωματισμένος όγκος της κουζίνας που ξεπροβάλλει από την ξερολιθιά και λειτουργεί σαν άρθρωση μεταξύ των κτισμάτων και σαν πέρασμα προς τις αυλές και τα δωμάτια.
Οι όγκοι έχουν τοποθετηθεί με τρόπο ώστε να αξιοποιούν τις ποιότητες του σιφνέικου τοπίου δημιουργώντας διαφορετικές εμπειρίες: τη θέα στη θάλασσα και στους δύο οικισμούς που διαμορφώνουν τις περιμετρικές κορυφογραμμές, τον ανατολικό ήλιο που λούζει την μεγάλη αυλή και τα δωμάτια, τη θέα στο ηλιοβασίλεμα από την μικρή αυλή, την πρόσβαση από την ήπια νότια πλευρά.
Για την κατασκευή χρησιμοποιήθηκαν βασικά υλικά της κυκλαδίτικης αρχιτεκτονικής: τοπική πέτρα, ξύλο, σοβάς, μέταλλο και λυγαριά.
Με συνολική επιφάνεια μόλις 58 m2 η κατοικία είναι συνεκτική και περιεκτική.
Ο εξοπλισμός των δωματίων είναι λιτός και ταυτόχρονα πλήρης. Τα κρεββάτια είναι κτιστά στο χρώμα των δαπέδων και οι μικρές ξύλινες γκαρνταρόμπες διαμορφώνουν την είσοδο προς τα ευρύχωρα λουτρά. Τα ξύλινα γραφεία είναι συνέχεια των κουφωμάτων που καδράρουν τις θέες και τα ελεύθερα έπιπλα περιορίζονται στα απολύτως απαραίτητα.
Τα φωτιστικά σώματα είναι λιτά και διακριτικά δημιουργώντας ποικίλα επίπεδα φωτισμού. Τα δωμάτια εκμεταλλεύονται τον φυσικό αερισμό από τα περιμετρικά ανοίγματα με μία μικρή ενίσχυση δροσιάς από ανεμιστήρες οροφής. Το μεταλλικό έπιπλο της κουζίνας με τα ξύλινα ερμάρια περιέχει τον απαραίτητο εξοπλισμό, ενώ στους τοίχους οι πιατοθήκες σχεδιάστηκαν με αναφορά σε αυτές των παραδοσιακών σπιτιών.
Ο όγκος της κουζίνας επεκτείνεται ανάμεσά στους πέτρινους όγκους των δωματίων δημιουργώντας μία σκεπαστή αυλή, προστατευμένη από τους δυνατούς βόρειους ανέμους.
Ο αρνητικός χώρος μεταξύ της ξερολιθιάς και των κτισμάτων δημιουργεί την μεγάλη εξωτερική ανατολική αυλή με άπλετη θέα στο Αιγαίο.
Η εναλλαγή των κλειστών, στεγασμένων και ανοιχτών χώρων, επίσης χαρακτηριστικό της κυκλαδίτικης λαϊκής αρχιτεκτονικής, εξασφαλίζει άνεση σε όλες τις κλιματικές συνθήκες.
Η κατοικία ακουμπά μαλακά στο τοπίο σαν μια σύγχρονη θεμωνιά, συνεπής με την κλίμακα και την μορφολογία των αγροτικών κτισμάτων που βρίσκονται διάσπαρτα γύρω της.
Παραπέμποντας στους άλλοτε έγχρωμους κυκλαδίτικους οικισμούς, χρωματίζουμε τα δάπεδα των δωματίων στο λουλακί χρώμα του σιφνέικου ουρανού που ξεπερνά τα όρια του σπιτιού και "ξεχύνεται" στις αυλές. Η αντανακλαστική τους επιφάνεια δίνει την αίσθηση του υγρού στοιχείου σε διάλογο με την θάλασσα, και διακρίνει το ανθρωπογενές περιβάλλον από το φυσικό και αδιαμόρφωτο περιμετρικά τοπίο. Το φυσικό τοπίο παραμένει άθικτο με ήπια φύτευση κοντά στην κατοικία.
«Τα νησιά ήταν πολύχρωμα. Τα έχω δει περιπλανώμενος από μικρός στο Αιγαίο. Διαβαίνοντας τα δρομάκια τους σε έλουζε η ώχρα και το γαλάζιο»
Αλέκος Φασιανός (1935-2022)

Πρόκειται για μία παραθεριστική κατοικία μίας τετραμελούς οικογένειας, που βρίσκεται στην περιοχή Τουρλός, στη Μύκονο. Μέσω του προτεινόμενου σχεδιασμού, επαναπροσδιορίζεται η έννοια της παραθεριστικής κατοικίας. Ο ενιαίος κτιριακός όγκος κατακερματίζεται και διασπάται, διαμορφώνοντας έναν "λαβύρινθο" προκειμένου να επιτευχθεί μία συνεχής σύνδεση μεταξύ των εσωτερικών και εξωτερικών χώρων. Το κτιριολογικό πρόγραμμα περιλαμβάνει πέντε υπνοδωμάτια, μία κουζίνα, έναν ενιαίο χώρο τραπεζαρίας και καθιστικού. Κάθε λειτουργία αποτελεί ανεξάρτητη δομική μονάδα – όλες όμως συνδέονται συνεχώς μέσω διαδρόμων και αυλών. Η κυρίως αυλή αποτελεί το ενοποιητικό στοιχείο γύρω από το οποίο αναπτύσσονται το υπαίθριο καθιστικό, το μπάρμπεκιου, η τραπεζαρία και ο χώρος της πισίνας. Σε αυτή τη μυκονιάτικη κατοικία, η παράδοση και η εντοπιότητα φιλτράρονται μέσα από μία σύγχρονη ματιά. Στόχος, η απόλυτη ενσωμάτωση του συγκροτήματος στο κυκλαδίτικο τοπίο.

 

Η κουζίνα είναι ανοιχτή στο χώρο του καθιστικού.

 

Ο παρών ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies ώστε να βελτιώσει την εμπειρία περιήγησης.