Η εκμετάλλευση και η αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας στα κτίρια αποτελεί σημαντική παράμετρο σχεδιασμού για τη βελτιστοποίηση της θερμικής άνεσης στο εσωτερικό τους.
Αν και οι γυάλινες δικέλυφες όψεις σχεδιάζονται με σκοπό την εξοικονόμηση ενέργειας και την κατασκευή φιλικότερων προς το περιβάλλον κτιρίων, τα κέρδη από τη μείωση των ενεργειακών απαιτήσεων και ο χρόνος απόσβεσης της αρχικής επένδυσης αποτελούν βασικά κριτήρια για την επιλογή τους τόσο από τους κατασκευαστές, όσο και από τους ιδιοκτήτες των κτιρίων.
Στις νέες συνθήκες που ορίζει η θέσπιση και η εφαρμογή του Κ.Εν.Α.Κ. τα συστήματα αβαθούς γεωθερμίας αναμένεται να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο, καθώς παράγουν ενέργεια και συμβάλλουν στη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης των κτιρίων.
Ο όρος βιωσιμότητα στον κατασκευαστικό τομέα αναφέρεται στη δόμηση που επιτυγχάνει να συνδυάσει τη μείωση των αρνητικών επιπτώσεων στο περιβάλλον με την παροχή άνεσης και λειτουργικότητας στο χρήστη και την απόδοση κόστους.
O ενεργειακός σχεδιασμός κτιρίων ή ο βιοκλιματικός σχεδιασμός, ή η ορθολογική χρήση της ενέργειας, έννοιες σχεδόν ταυτόσημες, έχουν ένα και μοναδικό στόχο. Να διασφαλίσουν αποδεκτές εσωκλιματικές συνθήκες με τη σωστή θερμική συμπεριφορά του κτιρίου -χειμώνα, καλοκαίρι- και συνεπώς να περιορίσουν την κατανάλωση ενέργειας.
Η βιοκλιματική αρχιτεκτονική αφορά στο σχεδιασμό κτιρίων και χώρων (εσωτερικών και εξωτερικών) με βάση το τοπικό κλίμα, με σκοπό την εξασφάλιση συνθηκών θερμικής και οπτικής άνεσης, αξιοποιώντας την ηλιακή ενέργεια και άλλες περιβαλλοντικές πηγές αλλά και τα φυσικά φαινόμενα του κλίματος.
Όταν γίνεται αναφορά για βιοκλιματική αναβάθμιση κτιρίων μουσείων, τεχνικά εννοείται η αναβάθμιση της ποιότητας του ίδιου του υλικού κελύφους, με σκοπό κάποια προφανή οφέλη.
Ο σχεδιασμός μιας ενεργειακά αυτόνομης κατοικίας με την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων αποτελεί στις ημέρες μας μια πρόκληση τόσο για τους μελετητές, όσο και για τους ιδιώτες – ενοίκους.
Στην κατανάλωση ενέργειας τα κτίρια κατέχουν εξέχουσα θέση. Tόσο κατά την κατασκευή, συντήρηση και αποδόμησή τους, όσο και κατά τη λειτουργία τους καταναλώνεται ένα πολύ μεγάλο μέρος από την παραγόμενη ενέργεια. H εύστοχη διαχείριση της ενέργειας, αδιαμφισβήτητη αναγκαιότητα, θέτει ως προϋπόθεση την κατάλληλη, έγκυρη και αξιόπιστη πληροφόρηση των χρηστών.
Γενικοί και απλοί τρόποι που παρέχουν τις απαιτούμενες συνθήκες άνεσης, ποιότητας εσωτερικού περιβάλλοντος, ασφάλειας, αισθητικής κτλ. και συγχρόνως εξασφαλίζουν τις λειτουργικές απαιτήσεις με το μικρότερο δυνατό κόστος λειτουργίας.
O σχεδιασμός των όψεων στα κτίρια με την προοπτική να αποτελούν ένα “ζωντανό φίλτρο” των περιβαλλοντικών συνθηκών, συμβάλλει σημαντικά στην αναβάθμιση της ζωής των ενοίκων.
Kατά το σχεδιασμό και την κατασκευή μιας κλειστής αθλητικής εγκατάστασης πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη το κόστος λειτουργίας και συντήρησης λόγω της υψηλής κατανάλωσης ενέργειας.
Με στόχο τον περιορισμό της παραγωγής αέριων ρύπων που συντηρούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου, αλλά και προκειμένου να μετριασθεί η κατανάλωση των ενεργειακών αποθεμάτων πετρελαίου, η Ευρωπαϊκή Ένωση ζητά από τα κράτη μέλη της να λάβουν μέτρα για τη βελτίωση της ενεργειακής συμπεριφοράς όλων των κτιρίων.