Νέο Μουσείο Ακρόπολης

Φωτιάδης Μιχάλης

Χρειάστηκαν περισσότερα από 35 χρόνια για την οριστικοποίηση της μελέτης του Μουσείου της Ακρόπολης! Έγιναν τέσσερις αρχιτεκτονικοί διαγωνισμοί, από τους οποίους οι τελευταίοι ήταν διεθνείς. Στον τελικό διαγωνισμό βραβεύτηκε η μελέτη των αρχιτεκτόνων Bernard Tschumi και Μιχάλη Φωτιάδη για την από κοινού εκπόνηση όλων των σταδίων μελέτης. Το μουσείο καταλαμβάνει συνολικά 23.000 m², με εκθεσιακούς χώρους 14.000 m², με βοηθητικές χρήσεις κοινού, όπως αμφιθέατρο, αίθουσα περιοδικών εκθέσεων, εστιατόριο, δύο αναψυκτήρια, μουσειακά καταστήματα, καθιστικό για σύνδεση με το Διαδίκτυο και άλλους χώρους όπως γραφεία, εργαστήρια, μηχανολογικές εγκαταστάσεις, αποθήκες και χώρους στάθμευσης εργαζομένων σε τέσσερα υπόγεια επίπεδα.
Στην τραπεζοειδή ελεύθερη έκταση που διατέθηκε για το Μουσείο, στο οικοδομικό τετράγωνο Μακρυγιάννη, η αίθουσα του παρθενώνα άλλαξε άξονα κατά 23 μοίρες, ώστε η ζωφόρος να δέχεται το φως με τον ίδιο τρόπο, όπως και όταν πήρε μορφή από την ομάδα του Φειδία. Συμφωνήσαμε ότι η λύση μας θα βασιζόταν στη δύναμη του φυσικού φωτός της Αττικής. Η αίθουσα του παρθενώνα αποτελεί τη στέψη, την κορυφή ενός ιστορικού τόξου, καθορισμένου από τα γλυπτά της Ακρόπολης. Το νέο αίθριο του παρθενώνα έγινε αιχμή χοάνης φωτός που, περνώντας τα διαφανή δάπεδα, ένωσε την κλασική ζωφόρο με τις αρχαιολογικές ανασκαφές. Αυτές αποτελούν τμήματα από διατηρημένες γειτονιές χρόνων ελληνιστικών, ρωμαϊκών ή πρωτο-βυζαντινών (έως τον έβδομο αιώνα). Δεν περιλαμβάνουν δημόσια κτίρια ή μέγαρα, αποδεικνύουν όμως τη διαρκή κατοίκηση της περιοχής.
Το γυαλί στο Μουσείο της Ακρόπολης είναι ειδικά καθαρό με χαμηλά επίπεδα σιδήρου για αποφυγή πράσινης απόχρωσης. Η αίθουσα του παρθενώνα περιβάλλεται μόνο από αυτοφερόμενο γυαλί σε δύο επιφάνειες με απόσταση 70 cm μεταξύ τους. Το εσωτερικό κρέμεται στα 2,25 m από το δάπεδο. Το εξωτερικό έχει κουκίδες μεταξοτυπίας για σκίαση και μείωση αντηλιάς. Μια επίστρωση προστατεύει από την υπέρυθρη ακτινοβολία, μετατρέπεται σε θερμότητα. Ειδικά υφασμάτινα ρολά σκίασης με αισθητήρες προστατεύουν τρεις προσόψεις. Η βόρεια όψη, προς τον παρθενώνα, είναι η διαυγέστερη. Το διπλό γυαλί δημιουργεί “γυάλινη καμινάδα” του υβριδικού συστήματος κλιματισμού. Ο περιμετρικός πάγκος βάσης γυαλιού είναι ταυτόχρονα αγωγός κλιματισμού που φυσά παγωμένο αέρα προς το δάπεδο. Ο αέρας ανεβαίνει στην ψευδοροφή του κλιματισμού. Όταν εξωτερικά η θερμοκρασία είναι 40°C, μέσα παραμένει 23°C.
Τα γυάλινα δάπεδα εξασφαλίζουν τη θέα των αρχαιολογικών ανασκαφών κάτω απ’ το μουσείο. Είναι λαμιναρισμένο γυαλί πάχους 5 cm για ανθεκτικότητα στη θερμοκρασία και αντιολισθηρότητα.